Schenkingen (ANBI)

Geactualiseerd augustus 2015

Dorpshuizen en ANBI

ANBI is de afkorting van Algemeen Nut Beogende Instellingen. Dorpshuizen die de ANBI status hebben betalen geen belasting over schenkingen en legaten. Bovendien mogen vrijwilligers bij een ANBI afzien van hun vrijwilligersvergoeding en deze vervolgens bij de inkomstenbelasting als gift aftrekken. Algemeen nut beogende instellingen moeten bepaalde gegevens op een internetsite publiceren. Meer informatie bij de Belastingdienst.

ANBI aanvragen

De belastingdienst heeft aanvragen van de ANBI status door dorpshuizen de afgelopen jaren meestal afgewezen. Door een  uitspraak van de Hoge Raad (LJN:BW9055, Hoge Raad, 11/03215) in het voordeel van de dorpshuizen heeft de belastingdienst het beleid verruimd. De motivatie daarbij is deze:

‘Uit het arrest [van de Hoge Raad] volgt dat een instelling die een buurt of wijkcentrum exploiteert vanuit een doelstelling die ziet op het bevorderen van het welzijn van bewoners en het verbeteren van de leefbaarheid in de buurt of wijk een algemeen belang dient als de instelling met haar werkzaamheden hier duidelijk een bijdrage aan levert. Belangrijk hierbij is dat blijkt dat de instelling met haar feitelijke werkzaamheden uitvoering geeft aan haar statutaire doelstelling. Onderverhuur van ruimtes, ook al vindt die tegen commerciële tarieven plaats, hoeft het algemeen nuttige karakter van de instelling niet in de weg te staan indien de instelling met deze opbrengsten geheel of nagenoeg geheel eigen activiteiten ontplooit op sociaal, maatschappelijk, cultureel, vormend, creatief of ontspannend gebied’.

Lees hier de hele motivatie van de Belastingdienst.

Belangrijk is dus dat een dorpshuis een algemeen belang dient. Een dorpshuis doet dit door met haar werkzaamheden een duidelijke bijdrage te leveren aan het welzijn van de bewoners en de leefbaarheid in de buurt of wijk. Maar dat alleen is niet genoeg, genoemde werkzaamheden moeten volgens de statuten ook het doel van het dorpshuis zijn.

In gevallen waarin alleen sprake is van verhuur van ruimtes vindt de belastingdienst niet dat een dorpshuis een algemeen nuttig karakter heeft. Daarbij valt men dan terug op een eerdere uitspraak van het Hof in Leeuwarden. In dat geval valt het dorpshuis wel in de categorie SBBI, dat staat voor Sociaal Belang Behartigende Instantie. SBBI heeft niet alle voordelen van de ANBI status, maar zorgt er ook voor dat er geen erfbelasting betaald hoeft te worden.

Als een dorpshuis met de opbrengsten van verhuur ‘geheel of nagenoeg geheel (dus niet door de hurende verenigingen) eigen activiteiten ontplooit op sociaal, maatschappelijk, cultureel, vormend, creatief of ontspannend gebied’ dan is er echter toch sprake van een algemeen nuttig karakter en kan men opteren voor ANBI.

Dorpshuisbesturen die bij de belastingdienst de ANBI status aanvragen maken een kans als ze voldoen aan bovengenoemde voorwaarden. Nuttige links op de website van de belastingdienst zijn:

Voorbeelden van activiteiten die bijdragen aan de ANBI status:

  • een nieuwjaarsreceptie voor de wijk / het dorp;
  • kledinginzameling “Mensen in nood”
  • het zoeken van kaarters en biljarters
  • hulp bij de computer
  • een bevrijdingsmarkt
  • kunst of kitsch
  • een speelgoedbeurs
  • een vlooienmarkt
  • kienavonden
  • familiefietstocht
  • avondfietsdriedaagse
  • avondwandelvierdaagse
  • organiseren van creatieve activiteiten voor de jeugd
  • servicepunt dat diensten aanbiedt aan personen die minder mobiel zijn
  • het opzetten van een klusjesdienst ten behoeve van buurtbewoners
  • “zondag vrij entree” om mensen de gelegenheid te bieden op een gezellige manier de zondagmiddag door te brengen onder het genot van een drankje, het doen van een spelletje kaarten of door zo maar een praatje te maken.